„Zajęcia czytelnicze w więzieniach” to program rozwoju czytelnictwa realizowany przez Fundację Dom Kultury w 2026 roku w pięciu więzieniach okręgu warszawskiego. W ramach zadania przeprowadzimy cykle zajęć opartych na pracy z literaturą dotyczącą Powstania Warszawskiego — pamiętnikami, literaturą faktu i opracowaniami historycznymi.
Projektem obejmiemy ponad 100 osadzonych mężczyzn w:
– Areszcie Śledczym w Warszawie-Białołęce,
– Areszcie Śledczym w Warszawie-Grochowie,
– Areszcie Śledczym w Warszawie-Służewcu,
– Areszcie Śledczym w Radomiu,
– Areszcie Śledczym w Grójcu.
W każdej jednostce zrealizujemy cykl 6 spotkań. Projekt odpowiada na konkretne potrzeby: ograniczony dostęp do książek, brak nawyku czytania oraz trudność w pracy z tekstem. Literatura staje się tu narzędziem pracy — punktem wyjścia do rozmowy, analizy i porządkowania wiedzy. Powstanie Warszawskie jest w więzieniach tematem silnie obecnym i budzącym duże emocje. Uczestnicy deklarują z nim wyraźny związek, ale często nie stoi za tym uporządkowana wiedza historyczna. W wielu przypadkach wiedza opiera się na przekazach potocznych, skrótowych narracjach czy legendach funkcjonujących w kulturze popularnej, a nie na rzetelnej edukacji szkolnej czy lekturze źródeł. Dlatego pracujemy bezpośrednio na tekstach: czytamy, analizujemy, porównujemy różne ujęcia i porządkujemy fakty. Zajęcia prowadzą doświadczeni edukatorzy, którzy wprowadzają kontekst historyczny i pomagają w pracy z tekstem. Projekt kierujemy do mężczyzn, ponieważ to oni najczęściej wskazują temat Powstania Warszawskiego jako obszar swoich zainteresowań. W ramach zajęć realizujemy prelekcje historyczne, omówienia książek, autorów i gatunków literackich, analizę fragmentów tekstów (m.in. Białoszewski, Bratny, Kamiński, Davies), warsztaty pracy z tekstem i czytania ze zrozumieniem, warsztaty literackie (pisanie krótkich form inspirowanych pamiętnikiem) oraz czytania performatywne i zajęcia łączące pracę z tekstem i pieśnią powstańczą.
Zajęcia prowadzą:
– Piotr Prasuła (Muzeum Literatury),
– Marcin Miros (Muzeum Powstania Warszawskiego),
– Jerzy S. Majewski (miastarytm.pl),
– dr Paulina Potasińska (Fundacja Języka Polskiego),
– Adrian Drapich (Biblioteka Narodowa)
– Kinga Kosik-Burzyńska (Teatr Klub Komediowy).
Projekt jest kontynuacją naszych wieloletnich działań prowadzonych w więzieniach. Każda grupa uczestniczy w pełnym cyklu spotkań, co pozwala stopniowo wprowadzać w czytanie, budować podstawowe kompetencje pracy z tekstem i rozwijać wiedzę w sposób uporządkowany. Taki model daje realną możliwość utrwalenia efektów — od pierwszego kontaktu z tekstem, przez jego zrozumienie, po samodzielną próbę interpretacji.
Zadanie finansowane jest ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w programie „Promocja czytelnictwa”.
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego
